Birleşik Arap Emirlikleri (BAE) ve Fransa merkezli uzay şirketleri, uzayda “dünyanın en büyük yapay zeka altyapısını” kurmak amacıyla 1 milyar dolarlık dev bir projeye imza attı. BAE merkezli yatırım şirketi Marlan Space ile küresel uzay sistemleri şirketi Loft Orbital liderliğinde yürütülen girişim kapsamında, 50 yapay zekalı uydudan oluşacak devasa bir takımyıldız ağı inşa edilecek.
“Altair-Next Gen” adı verilen bu program, geleneksel yer gözlem uydularından farklı olarak ham görüntü ve verileri Dünya’daki yer istasyonlarına indirmek yerine, sensör verilerini doğrudan yörüngede yapay zeka algoritmalarıyla işleyecek. Böylece saatler süren veri transferi ve analiz süreci saniyelere indirilerek operasyonel kararlar doğrudan uzayda alınabilecek.
Fransız Mistral AI yörüngeye taşınıyor
Gelişmiş optik, radar ve özel sensörlerle donatılacak olan uydularda, Fransız üretken yapay zeka girişimi Mistral AI’ın geliştirdiği özel modeller görev yapacak. Doğrudan uyduların donanımı üzerinde çalışacak olan bu modeller, uyduların gözlemledikleri verileri “muhakeme etmelerini” ve doğal dil komutlarıyla görevlendirilmesini sağlayacak.
Ayrıca sistem, müşterilerin farklı kullanım senaryolarına uygun açık kaynaklı veya özel yapay zeka modellerini seçip aynı donanım üzerinde çalıştırabileceği bir “uzay uygulama mağazası” modeliyle hizmet verecek.
İlk fırlatma ekim ayında gerçekleştirilecek
Takımyıldızın ilk 10 uydusunun üretimine, Marlan Space ile Loft Orbital’in Abu Dabi’deki ortak girişimi olan Orbitworks tesislerinde başlandı. Konsorsiyumun ilk yapay zekalı test uydusunu bu yılın ekim ayı içinde fırlatması hedefleniyor. 50 uyduluk ağın tamamının ise 5 yıllık bir takvim içinde yörüngeye yerleştirilmesi planlanıyor.
Güvenlikten afet yönetimine geniş kullanım alanı
Yörüngede veri işleme kabiliyetine sahip bu altyapı, hem kamu hem de ticari alanlarda kritik görevler üstlenecek:
- Deniz yetki alanlarının izlenmesi ve kaçak gemi hareketlerinin anlık tespiti,
- Orman yangınları ve doğal afet anlarında saniyeler içinde acil durum haritalandırması ve uyarı üretimi,
- Enerji hatları, boru hatları ve kritik altyapı güvenliğinin uzaydan kesintisiz gözetimi.
Projeyle birlikte uzay teknolojileri, sadece veri toplayan pasif kameralar olmaktan çıkıp, yörüngede bağımsız çalışan bilişim ve istihbarat merkezlerine dönüşüyor.
