Türkiye’nin ilk insanlı jet motorlu eğitim ve hafif taarruz uçağı HÜRJET’in seri üretim sürecinde tarihi bir eşiğe girildi. Kökleri Cumhuriyetin ilk yıllarına uzanan TOMTAŞ Havacılık, uçağın yapısal parçalarının yaklaşık yüzde 70’ini üreterek 5 ana komponentin montajını Kayseri’deki tesislerinde üstlendi. Şirket, ilk komponent teslimatını bu yılın aralık ayında Türk Havacılık ve Uzay Sanayii’ne (TUSAŞ) gerçekleştirmeye hazırlanıyor.
TOMTAŞ Havacılık Genel Müdürü ve Yönetim Kurulu Başkanvekili Ali Ekşi, yaklaşık 7 bin detay parçanın montajlanarak 5 ana gövde komponenti hâline getirileceğini bildirdi. Kayseri’de birleştirilen gövdelerin Ankara’daki TUSAŞ tesislerinde motor ve nihai sistem entegrasyonu tamamlanacak; üretilen uçağın ise 2027 yılında gökyüzüyle buluşması hedefleniyor.
7 bin parça 5 dev komponente dönüştürülüyor
HÜRJET’in komponent bazındaki montajı için yaklaşık 10 bin metrekarelik özel bir alan ayrıldığını belirten Ali Ekşi, yürütülen üretim sürecine ilişkin detayları paylaştı:
“Yaklaşık 7.000 parçadan oluşan detay parça kompozisyonu 5 ana komponent hâline dönüştürülecek. 10 bin metrekarelik alanımız tamamen HÜRJET’in montaj fabrikası olarak görev yapıyor. 5 ana komponente dönüştürdüğümüz ilk üretimlerimizi bu senenin sonunda, aralık ayında TUSAŞ’a teslim etmiş olacağız. Kayseri’de montajı yapılan ve Ankara’da motoru takılan uçak 2027’de gökyüzünde olacak.”
Talaşlı imalat süreçleri Kayseri yerel sanayisi ve TOMTAŞ koordinasyonunda yürütülen projede, yerli katkı oranının yapısal parçalarda yüzde 70 seviyesine ulaşması hedefleniyor.
Tesis büyüklüğü 35 bin metrekareyi aşacak
Cumhuriyetin 100’üncü yılında yeniden ayağa kaldırılan TOMTAŞ Havacılık ve Teknoloji AŞ, yüzde 51 özel sektör ve yüzde 49 kamu ortaklığıyla büyümesini sürdürüyor. 500’ün üzerinde nitelikli personele ve yaklaşık 100 modern CNC tezgâhına ev sahipliği yapan tesis, hâlihazırda 25 bin metrekare kapalı alanda faaliyet gösteriyor.
Yıl sonuna kadar devreye alınacak yeni etapla birlikte şirketin toplam kapalı alanı 35 bin metrekarenin üzerine çıkacak. TOMTAŞ, seri parça imalatının yanı sıra gelecekte büyük ölçekli hava platformlarının bakım, onarım ve revizyon (MRO) faaliyetlerinde de kilit rol oynamayı planlıyor.
Asırlık çınar yeniden küllerinden doğdu
İlk olarak 1926 yılında “Tayyare ve Motor Türk Anonim Şirketi” adıyla kurulan fabrika, dönemin Alman devi Junkers ortaklığıyla 200’ün üzerinde uçak üreterek Türk havacılık tarihine damga vurmuştu. 1950’li yıllarda kapatılarak askeri bakım merkezine dönüştürülen bu asırlık miras, HÜRJET projesiyle birlikte yeniden seri uçak üretim ekosisteminin merkezine yerleşti.
