Türk havacılık ve savunma sanayisinin öncü şirketi Türk Havacılık ve Uzay Sanayii (TUSAŞ), devam eden dev projelerindeki son durumu paylaştı. Şanlıurfa’da düzenlenen TEKNOFEST etkinliğinde Anadolu Ajansı’na konuşan TUSAŞ Genel Müdürü Mehmet Demiroğlu; Milli Muharip Uçak KAAN, HÜRKUŞ-II, HÜRJET ve Hava SOJ projelerindeki güncel gelişmeleri detaylandırdı. Demiroğlu’nun açıklamalarına göre, Türkiye’nin gururu KAAN’ın P1 prototipi çok yakında yeniden gökyüzüyle buluşacak.
KAAN P1 hızlı taksi testlerine hazırlanıyor
İlk uçuşunu başarıyla tamamlayan P0 prototipinin ardından geliştirilen P1 prototipinde süreç hızla ilerliyor. Bütün sistem testlerinin başarıyla tamamlandığını ve düşük hızlı taksi testlerinin geride kaldığını belirten Demiroğlu, uçağın yer testlerine girmek üzere olduğunu aktardı.
Hızlı taksi testlerinde herhangi bir aksaklık yaşanmaması durumunda KAAN P1’in bu yıl içerisinde uçuşunu gerçekleştireceği vurgulandı. Sürecin 7 gün 24 saat esasına göre devam ettiğini belirten Demiroğlu, “P1 prototipimizi inşallah bu sene içerisinde göklerle buluşturacağız” ifadelerini kullandı. Aynı test ve kalifikasyon süreçlerinin yapım aşamasındaki P2 prototipi için de titizlikle yürütüldüğü bildirildi.
Hürkuş-II ve Hürjet teslimat takvimi netleşti
TUSAŞ’ın eğitim ve hafif taarruz platformları da uluslararası arenada dikkat çekmeye devam ediyor. Geçtiğimiz eylül ayında Azerbaycan ile imzalanan 14 uçaklık HÜRKUŞ-II ihracat sözleşmesi, projenin küresel pazardaki konumu için güçlü bir referans olarak görülüyor. İlk teslimatların mevcut üretim planı içerisinden hızlıca yapılacağı belirtilirken, farklı müttefik ülkelerle de yeni sözleşmeler için görüşmeler sürüyor.
Öte yandan, Türkiye’nin ilk insanlı jet motorlu uçağı HÜRJET’te seri üretim faaliyetlerine resmen geçildi. Şimdiye kadar iki prototiple 600 saatin üzerinde uçuş yapan HÜRJET’in üçüncü prototipi de havalandı. Dördüncü uçağın bu yıl bitmeden uçması, beşinci ve altıncı prototiplerin ise 2027 içinde havalanarak sertifikasyon süreçlerini sürdürmesi planlanıyor. Açıklanan takvime göre; HÜRJET’in Türk Hava Kuvvetleri’ne ilk teslimatı 2027’nin sonunda, İspanya’ya ise 2028’in sonunda gerçekleştirilecek.
Hava SOJ ve Azerbaycan ile İHA ortaklığı
Elektronik harp kapasitesiyle stratejik öneme sahip Hava SOJ projesinde de takvim şekillendi. ASELSAN ve Savunma Sanayii Başkanlığı iş birliğiyle yürütülen projede iki uçağın kalifikasyon uçuşları devam ediyor. Platformlardan birinin dış modifikasyonları tamamlanırken, diğerinde iç modifikasyon ve görev sistemleri entegrasyonu sürüyor. TUSAŞ, tüm test faaliyetlerini tamamlayarak her iki uçağı da 2027 yılı içerisinde teslim etmeyi hedefliyor.
Bölgesel iş birlikleri kapsamında Azerbaycan ile insansız hava araçları (İHA) alanında da yeni adımlar atılıyor. Demiroğlu, SÜPER ŞİMŞEK, ŞİMŞEK ve AYAZ gibi İHA platformlarının Azerbaycan’da ortak üretimine yönelik teknik görüşmelerin devam ettiğini belirtti.
TUSAŞ’tan maliyet etkin yeni üretim modeli
Projelerin seri üretim fazına geçmesiyle birlikte TUSAŞ, üretim ve tedarik zincirinde stratejik bir değişikliğe gidiyor. Nihai montaj faaliyetlerini kendi bünyesinde tutacak olan şirket, komponent ve detay parça üretiminin büyük bir kısmını alt yüklenicilere devretmeye hazırlanıyor.
Şu anda yüzde 40 seviyesinde olan dış kaynak kullanımının uzun vadede yüzde 70’e çıkarılması planlanıyor. Bu yeni modelin ilk adımı olarak TOMTAŞ firmasına HÜRJET komponent montajları verilmeye başlandı. Benzer yetki ve üretim devirlerinin kısa süre içinde 7-8 farklı firmaya daha yaygınlaştırılması hedefleniyor. Bu stratejiyle hem yerel firmaların savunma sanayisi üretim kabiliyetlerinin artırılması hem de TUSAŞ’ın daha esnek, hızlı ve maliyet etkin bir yapıya kavuşması sağlanacak.
