NATO’nun en yeni üyeleri Finlandiya ve İsveç, askeri entegrasyon ve savunma sanayii alanındaki stratejik işbirliklerine bir yenisini daha ekledi. İki İskandinav ülkesi, zorlu kış şartlarında ve Arktik (kutup) coğrafyasında kara birliklerinin hareket kabiliyetini kökten değiştirecek yeni nesil paletli zırhlı personel taşıyıcıların geliştirilmesi ve tedariki için resmi adımı attı.
Fransa’nın başkenti Paris’te düzenlenen Eurosatory 2026 Savunma Sanayii Fuarı’nda bir araya gelen askeri heyetler, “Ortak Arktik Hareketliliği Uygulama Düzenlemesi” (IA CAM) adı verilen tarihi sözleşmeye imza koydu. Anlaşma, Finlandiya Savunma Kuvvetleri Lojistikten Sorumlu Genelkurmay Başkan Yardımcısı Korgeneral Jari Mikkonen ile İsveç Savunma Malzeme İdaresi (FMV) Kara Sistemleri Direktörü Tuğgeneral Jonas Lotsne tarafından resmiyete döküldü.
Avrupa destekli FAMOUS programının en yeni ürünü
İşbirliğinin merkezinde yer alan “Patria TRACKX” zırhlı aracı, Avrupa Savunma Fonu (EDF) tarafından finanse edilen çok uluslu FAMOUS (Geleceğin Yüksek Hareket Kabiliyetine Sahip Artırılmış Zırhlı Sistemleri) programı kapsamında geliştirildi.
Geleneksel tekerlekli zırhlı araçların yüksek hız ve uzun menzil avantajlarını, paletli araçların benzersiz arazi performansıyla harmanlayan TRACKX; derin kar, bataklıklar, çamurlu araziler ve hatta çöl kumulları gibi en ekstrem zemin türlerinde dahi operasyon icra edebilecek bir mühendislikle tasarlandı. Araç, envanterde bulunan ve artık teknolojik ömrünü tamamlayan emektar M113 ve MT-LB paletli araçlarının yerini alacak.
Seri üretim hedefi 2027
Eurosatory 2026 fuarında aracın potansiyeline dair açıklamalarda bulunan Patria Korumalı Mobilite İş Alanı Başkan Yardımcısı Jussi Järvinen, kuzey ülkelerinin yüksek performans beklentilerine dikkat çekti. Järvinen, şu değerlendirmelerde bulundu:
“Finlandiya ve İsveç’in TRACKX’e yönelik bu güçlü iradesinden büyük memnuniyet duyuyoruz. Arktik koşullar en üst düzey askeri performans gerektirir. TRACKX; sıra dışı arazi hareketliliği, gelişmiş durumsal farkındalık, yüksek balistik koruma ve çok geniş bir operasyonel menzili bir arada sunuyor. Hedefimiz bu özel platformu 2027 yılı itibarıyla seri üretim hattına taşımak.”
İmzalanan bu yeni deklarasyon kapsamında İsveç, ilk etapta test ve kapsamlı askeri değerlendirme faaliyetlerinde kullanılmak üzere 5 adet TRACKX ön seri üretim aracını teslim alacak. İki ülke, test süreçleri boyunca araçların yazılımı, bakımı, operasyonel sınırları ve ekipman entegrasyonu konusundaki tüm gizli teknik verileri birbirleriyle paylaşacak.
Ortak tedarik modeliyle maliyetler düşecek
Havacılık ve kara sistemlerinde standart platform kullanmanın lojistik avantajlarına değinen uzmanlar, Finlandiya ve İsveç’in ortak bir paletli zırhlı araç havuzu oluşturmasının önemini vurguluyor. Patria yetkilileri de çok uluslu bu tedarik modelinin, üretim maliyetlerini düşürürken parça tedarik güvenliğini maksimuma çıkaracağını ve iki müttefik ordu arasındaki müşterek harekât kabiliyetini (birlikte çalışabilirlik) en üst seviyeye taşıyacağını belirtiyor.
Sürücü ve komutana maksimum görüş açısı
Boş ağırlığı 12 ton olan ve 3,5 tonluk faydalı yük taşıma kapasitesine sahip olan Patria TRACKX, iki paletli özel bir yürüyüş sistemine sahip. Geleneksel dört paletli Arktik araçların sunduğu tüm mobilite avantajlarını koruyan araç, gövde tasarımındaki kompaktlık sayesinde içerideki 10 asker için mayın infilak sönümleyici koltuklarla donatılmış geniş bir yaşam alanı sunuyor.
Eurosatory 2026 fuarında üzerine yerli “NEMO 120 mm” otomatik havan kulesi entegre edilmiş versiyonuyla sergilenen zırhlı araç, geniş cam yüzeyli sürücü ve komutan kabiniyle de modern harp sahasında askerlerin en çok ihtiyaç duyduğu yüksek durumsal farkındalık avantajını sağlıyor. Ön seri üretim testlerinin tamamlanmasının ardından, ülkelerin kendi ulusal değerlendirme süreçlerine bağlı olarak binlerce araçlık devasa bir seri üretim paketinin açıklanması bekleniyor.
